ATEX Ortamları

AÇIKLAMA

ATEX Ortamlarında Yanıcı Toz ve Patlayıcı Atmosfer Oluşumu

ATEX ortamları; yanıcı toz, gaz, buhar veya sislerin hava ile belirli oranlarda karışması sonucunda patlayıcı atmosfer oluşma ihtimali bulunan endüstriyel çalışma alanlarıdır. Ahşap, gıda, kimya, ilaç, metal işleme ve benzeri proseslerde ortaya çıkan yanıcı tozların havada askıda kalması veya ekipman ve yüzeylerde tabakalar halinde birikmesi, uygun bir tutuşturucu kaynak bulunduğunda yangın ve patlama riskinin oluşmasına neden olabilir. Risk seviyesi; malzemenin yanıcılık ve patlayıcılık özelliklerine, partikül boyutuna, havadaki toz konsantrasyonuna, proses sıcaklığına, toz birikimine ve elektriksel veya mekanik tutuşturucu kaynakların varlığına bağlı olarak değişmektedir. Bu nedenle ATEX kapsamındaki uygulamalarda toz kontrolü yalnızca ortam temizliği veya filtrasyon konusu olarak değerlendirilmemeli; tehlikeli bölge sınıflandırması, proses koşulları, toz karakteristiği ve potansiyel tutuşturucu kaynakların birlikte analiz edildiği kapsamlı bir proses güvenliği ve mühendislik yaklaşımıyla ele alınmalıdır.

Patlayıcı Toz Atmosferlerinin Kontrolü ve ATEX Uyumlu Mühendislik Çözümleri

ATEX ortamlarında uygulanacak sistem ve ekipmanların belirlenmesinde prosesin tehlikeli bölge sınıflandırması, oluşan tozun patlama karakteristikleri, partikül yapısı, emisyon ve birikim noktaları, gerekli hava debisi ve taşıma hızı, ekipman yerleşimi, elektriksel ve mekanik tutuşturucu kaynaklar ile tesisin işletme koşulları birlikte değerlendirilmelidir. EDUST tarafından uygulamanın risk analizi ve teknik gereksinimlerine göre kaynağında emiş sistemleri, uygun kanal ve borulama altyapıları, siklon ve ön ayırıcılar, proses koşullarına uygun filtrasyon teknolojileri, antistatik bileşenler, topraklama ve eşpotansiyel bağlantı uygulamaları ile gerekli durumlarda patlama tahliyesi, patlama izolasyonu veya patlama bastırma gibi koruyucu sistemlerle birlikte farklı ekipman ve sistem konfigürasyonları değerlendirilebilir. Kullanılacak ekipmanın uygunluğu ve koruma yaklaşımı, uygulamanın ATEX zonu ve proses risk değerlendirmesine göre belirlenmelidir. Böylece yanıcı tozların kaynağında kontrol edilmesi, tehlikeli birikimlerin sınırlandırılması, potansiyel tutuşturucu kaynakların dikkate alınması ve patlama etkilerinin kontrolüne yönelik katmanlı bir güvenlik yaklaşımının oluşturulması hedeflenir.